zaterdag 27 september 2014

Cito VAS-toetsen (Voortgang AdviesSysteem)

Ik reageer even op een bericht uit onze Eipe 6 van 12-09-14 over kernvakken in de onderbouw 

13. Kernvakken in de onderbouw
VO-scholen moeten voortaan ook in de onderbouw goed documenteren in het leerlingvolgsysteem hoe leerlingen ervoor staan voor Engels, rekenen/wiskunde en Nederlands. Het ministerie beoogt daarmee verbetering van de leerprestaties. Het Cygnus houdt daartoe een 0-meting in deze vakken middels de VAS van Cito. Het is een set van acht toetsen, die we in week 41 in alle eerste klassen afnemen. We gebruiken daarvoor een les Engels, twee lessen wiskunde en twee lessen Nederlands alsmede het CU en de KM-tijd (leerjaar 1 heeft pas in tijdvak 2 keuzemodules). Het toetsoverzicht van die week was nog helemaal leeg. Een verzoek aan de collega's is natuurlijk om zo mogelijk in die week geen toetsen voor een cijfer toe te voegen.

en een citaat uit een mail in mijn inbox dd 08-09-14 betreffende de afname van VAS-toetsen:


"We moeten (volgens de wet) in het leerlingvolgsysteem vastleggen welk niveau de leerlingen hebben 
voor de kernvakken NE, EN en rekenen/WI."



Ik heb tijdens het mentorenoverleg klas 2 deze week mijn hart al kunnen luchten (waarvoor dank) maar ik denk dat het gesprek hierover breder gevoerd moet worden. 
Let wel, de VAS-toetsen zadelen alle leerlingen die nu bij ons in klas 1 zitten op met 4 x 8 = 32 toetsen van 45 minuten verdeeld over de leerjaren 1 (2x), 2 en 3. Willen wij dat als school wel? 

De sectie wiskunde wil die toetsen niet. Ik zal hieronder uitleggen waarom. 


De rekentoets 3F, regeling kernvakken, verzwaarde exameneisen, zijn stuk voor stuk regelingen die wettelijk zijn vastgelegd, maar dat geldt niet voor de VAS-toetsen. Scholen kunnen zelf kiezen of ze hieraan meedoen of niet. Het is dan belangrijk dat argumenten voor en tegen op een rijtje worden gezet. Voor wiskunde zie ik geen argumenten voor. De uitslag is namelijk niet specifiek. Je kan niet per leerling per som nagaan welke leerdoelen wel of niet gehaald zijn. Voor rekenen/wiskunde krijg je per vier categorieën een score, mistig verkregen met een soort vaardigheidsschaal. Zou je rekenzwakke leerlingen daadwerkelijk willen helpen, dan moet je alsnog zelf toetsjes maken om te achterhalen waar de problemen zitten. Die rekentestjes hebben we al op het Cygnus. Dat maakt de VAS-toetsen voor rekenen en wiskunde compleet overbodig. Sterker nog, als wiskundesectie hebben we besloten om ons eigen rekenprogramma gedeeltelijk buiten de wiskundeles te houden, simpelweg omdat we anders met de wiskunde zelf niet uitkomen. Het doet ons dan ook verdriet om tussen kamp en de herfstvakantie twee wiskundelessen op te offeren voor VAS, wetende dat wij er verder niets mee kunnen.


Erger nog is dat eventueel rekenzwakke leerlingen het wiskunde programma in klas 1 in nog minder tijd moeten doorlopen. In klas 1 in totaal 4 lessen als wiskunde aan het einde van het jaar wederom 2 lessen moet afstaan voor VAS1. Hoe wrang is dat? Over werkdruk gesproken. Het komt er dan kortweg op neer dat we aan het einde van dit leerjaar vier wiskundelessen moeten skippen. Zal ik het concreet maken? Haakjes wegwerken zien de leerlingen dan pas voor het eerst in klas 2, maar je kan natuurlijk ook de stelling van Pythagoras overslaan. Vier lessen is een half hoofdstuk. Blijkbaar is niet bij iedereen het besef doorgedrongen dat als je lessen overslaat, dat leerlingen dan hiaten oplopen. Het zijn er maar een paar die het zonder onze hulp kunnen. Wij proberen al met een minimaal aantal lessen het wiskundeniveau in de onderbouw te bewaken. Het is ongelooflijk, de overheid komt (ik vrees tevergeefs) met noodmaatregelen om reken- en wiskundeniveau te 'redden', en bij ons op school wordt er doodleuk gesneden in het aantal wiskundelessen. Ik heb in een blog over onze lessentabel al eens uitgebreid geschreven over de krapte bij wiskunde. Ik hoop dat ik het daar goed heb uitgelegd.


Voordat de indruk ontstaat dat ik vooral wiskunde belangrijk vind, nee, er is meer. In "Het Alternatief, weg met de afrekencultuur" wordt mooi beschreven waar de discussie in het onderwijs over zou moeten gaan. Een van die aspecten is: 



Meten we in het onderwijs wat we waardevol vinden, of zijn we in het onderwijs 
waardevol gaan vinden wat gemeten wordt of gemeten kan worden?  

Toepasselijke uitspraak van Biesta. De school krijgt een soort van folder binnen over zogenaamd verplichte registratie over voortgang kernvakken en zonder diepgaand wikken en wegen schaft de school de VAS-toets aan. Wel dure toetsen inkopen, maar steunlessen wiskunde, waar je er wat mee zou moeten, wegbezuinigen. Gaat dit niet totaal de verkeerde kant op: geld weghouden van het primaire proces? Begrijp me niet verkeerd. Voor een excursie geschiedenis en een mentoruitje klas 2 offer ik graag een les op en wring ik me graag in allerlei bochten om voor de leerlingen de schade te beperken, maar dat lukt me niet als in de zelfde week nog eens twee lessen extra uitvallen.

Het allerergste vind ik nog dat leerlingen die dachten eindelijk verlost te zijn van de Cito, op de middelbare school opnieuw geconfronteerd worden met dit soort toetsen. Toch ben ik benieuwd wat andere secties van de VAS toetsen vinden, of ze er wel wat mee kunnen. Voor iedereen die voor is of lestijd over heeft, zouden zij dan ook misschien lestijd willen afstaan voor VAS, want wij zitten echt vreselijk krap. 


Groeten,

David Dijkman






1 opmerking:

  1. Enkele (ik vermoed/hoop te impulsieve) reacties van mijn schoolleider:

    "Je kunt toch niet van uitgaan 96 lessen op jaarbasis?”

    Dat komt bij mij over als zeggen tegen iemand die krap zit: "Stop toch met dat huishoudboekje. Je komt toch niet uit".
    Misschien ongebruikelijk, maar schatten aan het begin van het jaar hoeveel lessen we hebben en over hoeveel lessen in totaal we het huiswerk moeten verdelen, is bij ons onmisbaar. We zitten namelijk zo krap in tijd dat als we dat niet doen, we zeker niet uit komen. De methodes rekenen 35x4=140 of 35x3=105 lessen per jaar.
    Ik vind het knap/krap wat we doen.

    "Je kunt toch wel een keer een aantal opgaven overslaan"
    Je zult het niet geloven, maar elke les nemen we onder de loep. Lukt het in één les? Wat kunnen we eventueel schrappen? Aan het einde van het jaar lopen we met de sectie in de eindejaarsevaluatie alle hoofdstukken na of er wijzigingen in het programma nodig zijn. Nee, verder bezuinigen is niet wenselijk.

    "Maar jullie hebben hartstikke goede examenresultaten”.
    We hebben slimme leerlingen en we doen inderdaad vreselijk ons best om de kwaliteit hoog te houden. Maar als het goed gaat, dan is dat toch geen reden om het in nog minder tijd te doen?

    Durch einfach liegen lassen erledigt ...

    BeantwoordenVerwijderen